گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

رێگریی هەیە بچنە ژێر ڕێبەرایەتی مالیكی

شرۆڤە؛ حەشد دوو بژاردەی هەیە پاش كەمبوونەوەی كورسییەكانی لە پەرلەمان

2021.10.25 - 18:13
App store icon Play store icon Play store icon
شرۆڤە؛ حەشد دوو بژاردەی هەیە پاش كەمبوونەوەی كورسییەكانی لە پەرلەمان

ناس كورد_

پاش ئەوەی هاوپەیمانی فەتحی حەشدی شەعبی لە نێوان دوو هەڵبژاردندا 30 كورسی لەدەست دا، ئێستا لەبەردەم دوو سیناریۆدایە كە یەكێكیان گەڕانەوەیە بۆ سایەی ڕێبەرایەتی نوری مالیكی، ئەمەش بەپێی شرۆڤەی ناوەندێكی لێكۆڵینەوە.

کەناڵی ناس کورد لە تێلیگرام جۆین بکە   

 

بەگوێرەی شرۆڤەكە كە "یاسین تەها" بۆ ناوەندی لێكۆڵینەوەی ڕووداوی نووسیوە (RRC) و "ناس كورد" خوێندنەوەی بۆ كردووە (25ی تشرینی یەكەمی 2021)، لە هەڵبژاردنی 2018 هاوپەیمانی فەتح (بەدر و عەسایب بەشێوەیەكی سەرەكی) دووەم هێزی شیعەی ناو پەرلەمان بوون و بەخێرایی باڵانسەكانی شەڕی داعشیان گۆڕیوە بۆ 47 كورسی پەرلەمان لە كۆی 329 و بەمەش لەپاش سەدر (54 كورسی) بوونەتە دووەم، هەر لەو ناوەندەشدا لیستی عەبادی كە سێیەم بووە هەڵوەشاوەتەوە ئەمەش بووەتە هۆی ئەوەی سەدر و حەشد كۆنترۆڵی جومگە گرنگەكان بكەن.

 

شرۆڤەكە ئەوەش دەخاتەڕوو لەم هەڵبژاردنە (2021) حەشد و حیزبوڵڵا بەهەردووكیان نەگەیشتوونەتە 20 كورسی، ئەمەش یەكێك لە سوپرایزە گەورەكانی هەڵبژاردنەكەی 10ی تشرین بوو.

 

بەگوێرەی ئەو ئاماژانەشی لە بەردەستدان سێ هۆكار خراونەتەڕوو بۆ پاشەكشەی حەشد كە بریتین لە: خۆیان باس لەوە دەكەن دەنگەكانیان دزراوە و كەوتووەتە بەر تەزویر و هاك لە ئیمارات، ركابەرەكانیشیان سوورن لەسەر ئەوەی جەماوەریان نەماوە و وەك جاران خەڵك متمانەیان پێ ناكات. بەتایبەت پاش ئەوەی دەستیان چووە خوێنی خۆپیشاندەرەكانی تشرین (2019)، لەم نێوانەشدا هەندێ بنكۆڵكاری و خوێندنەوەی ژمارەكان، هۆكارێكی سێیەمیان دیاری كردووە كە خراپ بەڕێوەبردنی هەڵمەتی هەڵبژاردن و خراپ دابەشكردنی كاندیدەكان و زۆری ژمارەیانە لە بازنەكان كە بووەتە هۆی ئەوەی بایی 20 كورسی دەنگی كاندیدە زۆرەكانیان بەفیڕۆ بڕوات و بۆسەدرییەكان و لیستەكانی تر. بەپێی ئەم لێكدانەوەیە فەتح 444 هەزار دەنگی هەیە كە نیوەی 845 هەزار دەنگەكەی سەدر دەكات بەڵام كورسییەكانی كەمتر لە چارەكی كورسییەكانی لیستە ركابەرەكەیانە.

 

شرۆڤەكە ئاماژە بەوەش دەكات پاش پاشەكشەی حەشد هەندێ پێشهات هاتوونەتەڕوو:  هەندێك داوای پێداچوونەوەی ناوخۆیی و لادانی عامری دەكەن لە سەرۆكایەتی فەتح، بەڵام لە دەرەوە خۆیان دوو سیناریۆ لە ئارادایە كە بریتین لە گەڕانەوە بۆ ژێر سایەی مالیكی بۆ ئەوەی بتوانن پێكەوە لەگەڵ دەوڵەتی یاسا (35 كورسی) بەرەیەكی هاوبەش پێكبهێنن. بەڵام گەڕانەوە بۆ ژێر چەتری مالیكی بژاردەیەكی پەسەندكراو نییە، چونكە حەشد لە 2018 دوو هێندەی مالیكی هەڵكشان، جگە لەوەش راستە مالیكی لەبەرەی حەشدە بەڵام ناوبەناو مقۆمقۆی ئەوە هەیە كە “وەلائییەكی پەتی” نییە و پیاوی سەوداو مامەڵە سیاسییەكانە.

 

سیناریۆی دووەمی بەردەم فەتح دۆزینەوەی هاوپەیمان و تەواوكەرە بۆ قەرەبووكردنەوەی پاشەكشەی ژمارەیان ئەویش پاش یەكلاییبونەوەی ئەنجامەكان. لەم میانەیەشدا هێزی دیكە هەن لەگەڵ ئەوان ببنە هاوپەیمان لە چەشنی لیستی بابلیونی رەیان كلدانی (4 كورسی) یان ئەو سەربەخۆیانەی لە بنەڕەتدا بژاردە و كاندیدی هێزی سیاسیی دیكە بوون و بۆ كەڵكوەرگرتن لە یاسای هەڵبژاردنی فرە بازنەیی بە لیستی “سەربەخۆ” دابەزین. ئەم سیناریۆیە كە رێتێچووترە كورسییەكانی فەتح و فالح فەیاز و تەواوكەرەكانیان بایی ئەوە بەرز دەكاتەوە ببنە ژمارەیەكی تاڕادەیەك گونجاو لەو هاوكێشە شیعییەی كە ئێستا بۆ سەدر و مالیكی كورت بووەتەوە.

 

شرۆڤەكە دەگاتە ئەو ئەنجامەی كە لە مێژووی كۆماری عێراقی پاش 2003 رووینەداوەكە ژمارەی كورسی دیاریكەری راستەقینەی سەنگ و قورسایی هێزە سیاسییەكان بێت، بەڵكو چەك و پارە و مەزهەب و نوێنەرایەتی تایفی كاریگەرییان هەیە لەم هاوكێشەیەشدا حەشدی شەعبی بەهێزی چەكەكانیان و بەخوێنی قوربانییەكانیان لە شەڕی داعش و بە پیرۆزی فەتوای “الجهاد الكفائي” بەشی خۆیان لە كێكی حكومەتی نوێ دەبچڕن، بەڵام ئەمە لەو راستییە كەم ناكاتەوە كە ئەو نسكۆیەی لە 10 تشرینی 2021 بەسەر نوێنەرایەتی پەرلەمانی حەشددا هات تا چوار ساڵی تر وەك سێبەر لەگەڵیاندا دەبێت و كارەكانیان لە جاران ئەستەمتر دەكات.