گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

کتێبێکی ئەرشیفی لەسەر چوارەم ناحیەی پارێزگای هەڵەبجە بڵاوكرایەوە

2020.10.20 - 23:38
کتێبێکی ئەرشیفی لەسەر چوارەم ناحیەی پارێزگای هەڵەبجە بڵاوكرایەوە

ناس کورد-

کتێبی "گڵێجاڵ ناوەندی ناحیەی بەمۆ" بڵاوکرایەوە کە لە کۆمەڵێک بەڵگەنامە و بیرەوەریی پێکهاتووە، هەر بەشەو لەلایەن توێژەرێكەوە ئامادەكراوە، "زیاتر لە شێوازێكی نووسین و داڕشتن و گێڕانەوەیەكیان تێدا بەكارهاتووە."

 

ئەم بەرهەمە لە حەوت بەش و كۆمەڵێك پاشكۆ پێكدێت كە وێنە و نەخشەن، ناوەڕۆكی بەشەكانیش بەمجۆرەی خوارەوەیە:


ناوەڕۆك
بەشی یەكەم: كۆمەڵێك زانیاری بنچینەیی و شوناس ئامێزە لەسەر گڵێجاڵ

بەشی دووەم: تایبەتە بە شەن و كەوكردنی ژیانی ئاینی و كۆمەڵایەتی و ئابووری

بەشی سێیەم: لەسەر سێ وێستگەی هەرە گرنگی مێژویی ئاواییەكە هەڵوێستە دەكات كە بریتین لە: كوشتنی مەلا یوسفی گڵێجاڵ و رووداوەكانی دوایی. دامەزراندنی ئاوایی سەعداوا لە 1956 لەگەڵ رووداوەكانی سەردەمی شۆڕشی ئەیلول.

بەشی چوارەم: گوزەرێكی وردە بەژمارەی دانیشتوانی ئاوایی و ناوەرۆكی ئامارە فەرمییەكان، هەروەها گۆڕانگارییە كارگێڕییەكان.

بەشی پێنجەم: لە مێژووی كۆنی ئاواییەكە دەكۆڵێتەوە، سۆراغی شوێنەوارە دێرین و بەجێماوەكانی دەكات

بەشی شەشەم: تایبەتە بەجوگرافیای گڵێجاڵ، پێگەی لە نەخشەی هەرێمی كوردستان و پارێزگای هەڵەبجە، لەگەڵ جۆری خاك و تۆبۆگرافیا، حەوتەم: كەلەپور و بەسەرهات و چیرۆكە دەماودەمەكانی ئاوایی لە خۆ دەگرێت بەدرێژایی قۆناغە جیاوازەكان، لەگەڵ خستنەڕووی ئەو پەند و ئیدیۆم و داستانانەی لەسەر زاری خەڵكی گڵێجاڵ بڵاون و تا ئێستاش بەكاردێت.


سنور و كاتی توێژینەوەكان:
وەك لەناونیشانی دووەمی بەرهەمەكەوە دیارە (تۆمار و بیرەوەرییەكان)، بازنەی زەمەنیی توێژینەوەكە زیاتر سەدەی بیستەم و پاش دەركەوتنی بەڵگەو تۆمارە فەرمییەكانە لە سەرەتای سەدەی بیستەم (1900) لەگەڵ گێڕانەوەی زارەکیی خەڵكانی بەتەمەن كە سنوری زانیاری و بیرەوەرییەكانی ئەوانەی هێشتا لەژیاندا ماون، دەوروبەری 70_80 ساڵە.


میتۆدی توێژینەوەكان:
‌بەهۆی ئەوەی كارەكە چەند بوارێك دەگرێتەوە (مێژوو، جوگرافیا، كەلەپوور، شوێنەوار)، هەرەوەها هەر بەشەو لەلایەن توێژەرێكەوە ئامادەكراوە، زیاتر لە شێوازێكی نووسین و داڕشتن و گێڕانەوەیەكیان تێدا بەكارهاتووە، بەڵام لایەنە مێژوییەكەی كە بەشی زۆریەتی پشتی بە "ميتۆدى لێكۆڵینەوەی مێژوويى" لەگەڵ میتۆدی "وه‌سفى شيكارى" بەستووە كە بەشێوەیەكی گشتی ڕەچاوكردنی ڕیزبەندیی مێژووی و بەدواداچوونی پەرەسەندنی ڕووداوەكانن لەگەڵ هەوڵی وێناكردنی بارودۆخی ڕابردوو وەك خۆی.

 

 

me_ga.php?id=1286