گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

هاوشێوەی هەرێمی کوردستان یان عێراق؟

توێژینەوەیەك سێ سیناریۆ لە بەردەم ڕۆژئاوای كوردستان ئاشکرا دەکات

2020.09.26 - 13:03
App store icon Play store icon Play store icon
توێژینەوەیەك سێ سیناریۆ لە بەردەم ڕۆژئاوای كوردستان ئاشکرا دەکات

ناس کورد-

توێژینەوەیەكی ئەكادیمی ئەوە دەخاتەڕوو هەرچەندە ئەزموونی رۆژئاوای كوردستان لە ڕووی سەربازییەوە سەركەوتووترینە لە رۆژهەڵاتی فورات، بەڵام یەكلاییبوونەوەی چارەنوسی ئەم هەرێمە لە نێوان سێ ئەگەردایە كە بەشی زۆریان دەرەكین.

کەناڵی ناس کورد لە تێلیگرام جۆین بکە   

 

توێژینەوەكە كە هەژار هەمزە سەلیم نووسیویەتی و لە دوا ژمارە (3) ی گۆڤاری ئایندەناسی سەنتەری لێكۆڵینەوەی ئایندەیی بڵاوكراوەتەوە گرنگترین سیناریۆكانی داهاتووی ڕۆژئاوای كوردستان لەنێوان سێ سیناریۆی سەرەكیدایە دەخاتەڕوو.

 

سیناریۆی یەکەم:
دوای "داگیرکارییەکانی تورکیا بۆ سەر سەرێکانی و گرێسپی و عەفرین، ڕۆژئاوا ناوچەیەکی ئارامی بۆ دروست دەبێت بەهەمانشێوەی هەرێمی کوردستانی دوای ساڵی 1991، ئەو ناوچانەشی تورکیا داگیری کردوون؛ وەک ناوچەی کێشەلەسەر دەمێننەوە.

 

سیناریۆی دووەم:
تورکیا و ڕوسیا و ئەمەریکا ڕێکكەوتن بکەن بۆ لەباربردنی ڕۆژئاوا و ئاڵوگۆڕی بەرژەوەندی و جێگە نفووزی یەکتر، بۆ نموونە؛ تورکیا بەرژەوەندیی ئابووری و سەربازییەکانی ئەمەریکا و ڕوسیا بپارێزێت و ڕازی ببێت بە گرێبەستی سەدەی ئەمەریکی_ئیسرائیلی و بە شێوەی فەڕمی نفووزی خۆی لەناو لایەنە ئیسلامی و عەرەبییەکان بەکار بێنێت، بە مانایەكی تر: سەرکەوتنی گرێبەستی سەدە (صفقة القرن) بەرامبەر بە لەباربردنی ڕۆژئاوا.


سیناریۆی سێیەم:

ڕژێمی بەشار ئەسەد هەمان چارەنووسی سەدام حسێنی ببێت و بڕووخێت، بەمەش سوریا وەک عێراق یان دابەش دەبێت بۆ سێ ناوچە، یان دەبێت بە دەوڵەتێکی فیدراڵی ناناوەندیی (لامەركەزی) دیموکراسی. لەم سیناریۆیەدا ئەگەر دەستی دەرەکی بەتایبەتی تورکیا دەستتێوەردان نەکات، ئەوە ڕۆژئاوا لە باشترین بارودۆخدا دەبێت، بە هۆی ئەوەی بەهێزترین هێزی سەربازی و ژێرخانی ئابووریی سیستمی سیاسیی جێگیری هەیە و دەکرێت ببێتە هەرێمێکی سەربەخۆ.


لە توێژینەوەکەدا هەژار دەڵێت، ڕۆژئاوای کوردستان لەدوای سەرهەڵدانی بەهاری عەرەبی و شەڕ و ململانێی نێوان هێزە ئۆپۆزسیۆنەکانی سوریا و حکومەتی سوریا لە ڕۆژهەڵاتی فورات دروست بووە، ئەم هەرێمە خۆبەرێوەبەرییەكی ديفاكتۆیە و لەلایەن هێزەکانی سووریای دیموکراتەوە بەڕێوە دەبرێت و دەپارێزرێت.


ئاماژەى بەوەشکردووە، "سیستمی سیاسی و کارگێڕیی ڕۆژئاوای کوردستان، سیستمێکی عەلمانیی دیموکراسیی یەکسانی نێوان ژن و پیاوە، وە داوای لامەرکەزیی فیدراڵی بۆ هەموو سوریا دەکات، هەمەڕەنگیی نەتەوەیی و ئایینی و پاراستنی مافەکانی مرۆڤ و بەشداریی چالاکانەی ژن و بنەماکانی دیموکراسی؛ گرنگترین دروشمەكانی سیستمی حوکمڕانیی ڕۆژئاوای كوردستانە."