گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

ئەمڕۆ پەرلەمانى عێراق پرسەکە دەخاتە دەنگدانەوە

سێ سیناریۆ بۆ یەکلاکردنەوەى پرسى بازنەکانى هەڵبژاردن

2020.09.26 - 08:30
سێ سیناریۆ بۆ یەکلاکردنەوەى پرسى بازنەکانى هەڵبژاردن

ناس کورد-

 

پەرلەمانى عێراق ئەمڕۆ کۆدەبێتەوە بۆ تەواوکردنى یاساى نوێی هەڵبژاردنەکان و یەکلاکردنەوەى پرسی بازنەکان، کە مشتومڕى زۆرى لەناو کوتلە سیاسییەکان دروستکردووە.

 

بەپێی رۆژنامەى سەباحى فەرمى عێراق، نزیکترین بژاردە کە رەنگە پەرلەمان دەنگى لەسەر بدات بازنەى مامناوەندە.

 

عامر فایز ئەندامى پەرلەمانى عێراق ڕایگەیاند "هێزە سیاسییەکان هێشتا لە گفتوگۆى بەردەوامدان بۆ گەیشتن بە رێککەوتنى کۆتایی لەبارەى بازنەکانى هەڵبژاردن، لەرووى ژمارە و قەبارە و سنورى جوگرافیەوە".

 

وتیشى "یاساکە سەرەڕاى ئەوەى دەنگى لەسەر دراوە و تێیدا پشت بە فرە بازنەیی بەستراوە، بەڵام هەندێ لایەن دەیانەوێت پشت بە یەک بانەیی ببەسترێت لەهەر پارێزگایەکدا لە رێگەى هەموارکردنى یاساکەوە".

 

زیاتر بخوێنەرەوە..ناس کورد دەقى پڕۆژە یاساى هەڵبژاردنى ئەنجومەنى نوێنەرانى عێراق بە کوردى بڵاودەکاتەوە

 

بەوتەى ئەو پەرلەمانتارە، لەئەگەرى گەیشتن بە رێککەوتن، سیناریۆى یەکەم بەستنى کۆبونەوەى پەرلەمانە بەشێوەیەکى ئاسایی و دەنگدانە لەسەر یاساکە، بەڵام ئەگەر ناکۆکییەکان بەردەوام بن سیناریۆى دووەم دێتە پێشەوە کە خستنەڕووى سەرجەم پێشنیازەکان و دەنگدانە لەسەریان و ئەوەى زۆرترین دەنگى هێنا ئەوە جێگیربکرێت.

 

"پشتبەستن بە بژاردەى خستنەڕووى سەرجەم پێشنیازەکان دەبێتە هۆى ئەوەى ئەنجامەکە بەدڵى هەندێ لایەن نەبێت، رەنگە ئەوەش وابکات بژاردەى سێیەم بێتە پێشەوە کە ئامادەنەبوونى ئەو لایەنانەیە لەکۆبوونەوەکە یان کشانەوەیە بۆ ئەوەى رێژەى یاسایی پەرلەمانتاران تەواو نەبێت و گرفت لەبەردەم دانیشتنەکە دروستبکرێت"، عامر فایز وایوتووە.

 

رونیشیکردوەتەوە "پشتبەستن بە بازنەى مامناوەند لەئەگەرى رێککەوتن لەسەر سنورى بازنەکە، رەنگە زۆربەى کوتلەکان رازى بکات، بەو پێیەى زۆربەى کێشەکە لەسەر سنورى بازنەکانە کە بەپێی پێشنیازەکە هەر بازنەیەک سێ بۆ پێنج کورسی لەخۆ دەگرێت".

 

ئەو پەرلەمانتارە جەختیکردووەتەوە، کاتژمێرەکانى داهاتوو یەکلاکەرەوە دەبن بۆ ئەو پرسە و دەرکەوتنى وێنەى کۆتایی بازنەکانى هەڵبژاردن.

 

پرسی فرە بازنەیی هەڵبژاردنەکان کە لایەنەکان ناکۆکن لەسەرى، بووەتە بەربەست لەبەردەم جێبەجێکردنى یاساى نوێی هەڵبژاردنەکان لە عێراق کە کۆتایی ساڵى ڕابردوو لەلایەن پەرلەمانەوە پەسەندکرا.  

  

هەفتەى ڕابردوو سێ سەرۆکایەتییەکەى عێراق و ئەنجومەنى دادوەرى و سەرۆکى زۆرینەى کوتلە سیاسییەکان لە بەیاننامەیەکى هاوبەشدا داوایان لە پەرلەمان کرد بەزویی یاساى هەڵبژاردنەکان تەواو بکات و پرسی فرە بازنەیی یەکلایی بکاتەوە.  

    

 

حسێن عەرەب ئەندامى پەرلەمانى عیراق دەڵێت "رێککەوتنى کۆتایی لەسەر شێوەى بازنەکانى هەڵبژاردن یەکلاکەرەوەیە و نزیکترینیان ئەوەیە پشت بە بازنەى مامناوەند ببەسترێت".

 

رونیشیکردەوە "نەزانینى ژمارەى راستەقینەى دانیشتوان لەسەرحەم پارێزگاکان وادەکات پشتببەسترێت بەئامارەکانى پێشوو لەسەر بنەماى کۆبۆنى خۆراک، بەتایبەتى کە وەزارەتى پلاندانان ناتوانێت لەئیستادا سەرژمێرى بکات".

 

بە گوێرەى ماددەى 15ى ياساى نوێی هەڵبژاردن، ناوەندەكانى هەڵبژاردن لە بازنەى شارۆچكەكان دياريدەكرێن و ئەو كەسەى لە هەر شارۆچكەيەك زۆرترين دەنگ بهێنێت دەبێتە ئەندام پەرلەمان، بەڵام لایەنە سیاسییەکان لەئێستادا بەسەر چەند بەرەیەکدا دابەشبوون لەو بارەیەوە.    

  

بەشێک لەلایەنەکان پێیانوایە دەبێت عێراق یەک بازنە بێت و هەڵبژاردن بە لیستى داخراوبێت، بەشێکی تریش دەیانەوێت بازنەکان لەسەر ئاستى پارێزگاکان بێت وەکو پێشوو، هەندێکى دیکەش دەیانەوێت لەسەر ئاستى قەزاکان بێت، بەشێکی دیکەش لە لایەنەکان دەیانەوێت لەسەر ئاستى بازنەى تاکە کەسى بێت واتە 328 بازنەى هەڵبژاردن.