گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

وەزارەتی بەرگری و دەرەوە هەڵوێستیان جیاوازە لەسەری

وردەکاریی ڕێککەوتنە نەوتییە نهێنییەکەى کۆمپانیایەکى ئەمریکى و ڕۆژئاواى کوردستان

2020.08.08 - 16:47
وردەکاریی ڕێککەوتنە نەوتییە نهێنییەکەى کۆمپانیایەکى ئەمریکى و ڕۆژئاواى کوردستان

ناس کورد-

ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ لەسەر یەكەم ڕێكکەوتنی كۆمپانیایەكی بواری وزەی ئەمریکی ڕەزامەندی دەربڕیوە بۆ پیشخستن و كاركردن لەكێڵگە نەوتیەكانی باكوری خۆرهەڵاتی سوریا (ڕۆژئاوا) كە لەژێر كۆنترۆڵی هێزەكانی سوریای دیموكراتدایە و وەزارەتی دەرەوەش ڕۆڵی لەو ڕێكەوتنە نەوتیانەدا هەبووە، ئەوەش بەپێی ڕاپۆرتێکی کەناڵى سی ئێن ئێنى ئەمریکى.

ڕێککەوتنەکە سەرەتاى ئەم مانگە میدیاکان دزەیانپێکرد، ئامانج لێی فرۆشتنى نەوت و گەشەپێدانى کێڵگە نەوتییەکانى ژێر کۆنتڕۆڵى ئیدارەى خۆبەڕێوەبەرى رۆژئاواى کوردستانە.

 

کەناڵی سێ ئێن ئێن لەزارى چەند سەرچاوەیەکى ئاگادارەوە گواستییەوە، پێدەچێت ئەو گرێبەستە نهێنیە كە زیاتر ساڵێك لەمەوبەركراوە و واژۆكردنی كەوتووەتەوە مانگی ڕابردووەوە و لەو دەمەوە كاری پێكراوە ملیۆنان دۆلاری بەدەستخستبێت بۆ دەسەڵاتی كورد لە ڕۆژئاوای كوردستان و بەشى حكومەتەكەی بەشار ئەسەدی لێنەدرابێت.

 

گرێبەستەكەی نێوان خۆبەرێوەبەری ڕۆژئاوا و ئەمریكا بۆ فرۆشتنی نەوت كاردانەوەی حكومەتەكەی بەشار ئەسەدى بەدوای خوێدا هێنا و پێشتر لەڕاگەیەنراوێكدا ئەو كارەی بە "دزینی نەوتی سوریا بەسەرپەرشتی و چاودیڕی ئەمریكا لەقەڵەمدا".

 

لە گرێبەستەكەدا دەسەڵاتی بەرفراوان دراوەتە كۆمپانیای دەلتا كریسنت ئینێرژی ئەمریكی لەنیوەی زیاتری كێڵگانەی كە لەژێر كۆنترۆڵی هێزەكانی سوریای دیموكراتتدایە كاری پێشخستن و گەڕان بكات.

 

جەیمس كین، یەكێك لە دامەزرێنەری كۆمپانیاكە و باڵیۆزی پێشووتری ئەمریكا لە دانیمارك ڕایگەیاندووە، ڕێگەیان پێدراوە لەسەرجەم لایەنەكانی پێشخستنی وزە و گواستنەوە و بازاڕكردن و كنەوپشكنین و پاڵاوتن هاوبەشی بكەن، ئەوەش لەپێناو بەرەوپێشبردن و دووبارە بونیادنانەوە ژێرخانی ئەو ناوچەیە و هاریكاریكردنی خەڵكەكەی بۆ ئەوەی بەرهەمەكانیان بگاتە بازاڕە نێودەوڵەتیەكان.


دوو هاوبەشی كین لە كۆمپانیاكە، جیمس ڕیس ئەفسەری خانەنشین لەهێزەكانی دەلتا و جۆن دوریر بەڕێوەبەری جێبەجێكاری نەوتە لە كۆمپانیاكەیان کە ئەزمونی باشی كاركردنیان لەڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا هەیە.

 

سەرچاوەكان بە سی ئێن ئێنیان وتووە، ئەو سێ هاوبەشە كۆمپانیایەكی نوێیان دامەزراندووە و تەنها ئامانجیان گەرەنتیكردنی گرێبەست و ڕێكەوتنەكانە لە سوریادا و بەشێوەیەكی چڕوپڕ لەگەڵ بەرپرسانی وەزارەتی دەرەوەدا زیاتر لە ساڵێك كاریان كردووە.

 

باسیان لەوەش كردووە، مانگی نیسان لەلایەن وەزارەتی خەزێنەی ئەمریكاوە بڕیارێكی تایبەتیان بۆ بەخشین لەو سزایانە دەركردووە كە ئەمریكا بەسەر سوریادا بەمەبەستی دابڕینی ئەسەد سەپاندویەتی.

 

بەوتەی كەناڵەكە، پنتاگۆن بەفەرمی هەوڵیداوە خۆی لەو كارە بێبەری بكات بەڵام سەرچاوەکان دەڵێن وەزارەتی دەرەوەی ئەمریكا لەپشتەوەی ئەو ڕێكەوتنە نەوتییانەوە وەستاوە.


سەرەتاى ئەم مانگە، سینەم محەمەد، نوێنەرى ئەنجومەنى سوریاى دیموکرات لە ئەمریکا واژۆکردنى رێککەوتنەکەى بۆ ماڵپەڕى ئەلمۆنیتەرى ئەمریکى پشتڕاستکردەوە، بەڵام زانیارى زیاترى ئاشکرانەکردووە.


بەپێی ماڵپەڕەکە، ئەمریکا رەزامەندى دەربڕیوە لەسەر ناردنى دوو پاڵاوگە بۆ ئیدارەى رۆژئاواى کوردستان بەمەبەستى دابینکردنى 20%ى پێداویستى ناوخۆیی ناوچەکە لە بەرهەمەکانى نەوت، بەڵام بەهۆى بڵاوبوونەوەى کۆرۆناوە نەتوانراوە پاڵاوگەکان رادەستبکرێت.


پێشتر لیندزى گراهام سیناتۆرى نزیک لە دۆناڵد ترەمپ لە پەیوەندییەکدا لەگەڵ مەزڵوم عەبدى فەرماندەى هێزەکانى سوریاى دیموکرات جەختى لەسەر رێککەوتنەکە کردبووەوە.


لەچەند رۆژى ڕابردووشدا مایک پۆمپیۆ، وەزیرى دەرەوەى ئەمریکا لەبەردەم لیژنەى پەیوەندییەکانى دەرەوەى ئەنجومەنى پیرانى ئەمریکا جەختیکردەوە کە رێککەوتنەکە لەقۆناغى جێبەجێکردندایە.


لەدواى کشانەوەى هێزەکانى ئەمریکا لەسوریا، دۆناڵد ترەمپ و ئیدارەکەى چەند جارێک جەختیانکردەوە کە بەشێک لە هێزەکانیان بۆ پاراستنى کێڵگە نەوتییەکانى باکور و رۆژئاواى سوریا دەمێننەوە و رێگە نادەن ئەو کێڵگانە بکەوێتە دەست داعش و گروپە چەکدارەکان.