گه‌ڕان

Shadow Shadow
سیاسه‌تی

’تورکیا سەرکێشی بە ژیانی هاووڵاتیانی سیڤیلەوە دەکات’

هیومان ڕایتس وۆچ راپۆرتێکى لەبارەى بۆردومانەکەى تورکیا لە ناوچەى کونەماسى بڵاوکردەوە 

2020.07.23 - 09:08
هیومان ڕایتس وۆچ راپۆرتێکى لەبارەى بۆردومانەکەى تورکیا لە ناوچەى کونەماسى بڵاوکردەوە 

ناس کورد-

ڕێکخراوی هیومان ڕایتس وۆچ، تورکیای بەملهوڕی و سەرکێشی و گوێنەدان بەژیانی هاووڵاتیانی سیڤیل لەکاتی ئەنجامدانی کردە سەربازییەکانیدا تاوانبارکرد و ئاماژەی بەوەشکرد، هێرشەکەی بۆ سەر ناوچەی کونەماسی لە پارێزگای سلێمانی باشترین نمونەیە.

 

بەلقیس والی، "لێکۆڵەر لەبەشی قەیرانەکان و کێشەکانی سەر بە ڕێکخراوی هیومان ڕایتس وۆچ ڕایگەیاند "هێرشە ئاسمانییەکەی تورکیا بۆ سەر ناوچەیەکی گەشتیاری پڕ لەخەڵکی سیڤیل لە پارێزگای سلێمانی سەرباری ئەوەی بوو بەهۆی کوشتنی چەکدارێک، بەڵام لە هەمانکاتدا ژمارەیەک هاووڵاتی سیڤیل کە لەو ناوچەیەدابوون دووچاری مەترسی بوونەوە و برینداربوون".

 

والی ئاماژەی بەوە کردووە "ئەگەری هەبوو بەهۆی ئەو هێرشەی تورکیاوە بۆ سەر ئەو ناوچەیە ڕووداوێکی نەخوازراوی گەورەتری لێبکەوتایەتەوە، نەدەبو ئەو چەکدارانەش لەو شوێنەدا بوونایە و ژیانی هاووڵاتیان بخەنە مەترسییەوە".

والی ئەوەشی خستووەتەڕوو "تورکیا لە هێرشەکەیدا ئەوەی بەڕوونی دەرخستووە لەکردە سەربازییەکەیدا سەرکێشی بەژیانی هاووڵاتیانى سیڤیلەوە دەکات، بەبێ پلان و بەبێ گوێدان بەبوونی ئەو هاووڵاتیانە لەو ناوچەیەدا گروپێکی بچوکی چەکداریی کردووەتە ئامانج".

 

لێکۆڵەری ڕێکخراوە نێودەوڵەتییەکە ڕوونیشکردەوتەوە "ڕێککەوتنەکان و یاسا نێودەوڵەتییەکان هەموو جۆرە کردەیەکی سەربازیان قەدەغە کردووە کە ببێتە مایەی زیانگەیاندن بە هاووڵاتیانی سیڤیل، نابێت کردە سەربازییەکان زیانەکانی بۆ سەر هاووڵاتیانی سیڤیل لە دەستکەوتە سەربازییەکان زیاتر بێت".   

 

ڕێکخراوی هیومان ڕایتس داواشی لە تورکیا کردووە" بە بەرپرسیارانە کردە سەربازییەکانی لە ناوچە سیڤیلەکاندا ئەنجامبدات و هێرشەکانیشی بۆ سەر هاووڵاتیان لەو ناوچەنەدا ڕابگرێت و قەرەبووی ئەو زیانانەش بکاتەوە کە لەئەنجامی ئەو کردە سەربازیانەدا ڕوودەدەن".

لە 25ی مانگی ڕابردوودا تورکیا بەئامانجی کوشتنی ژمارەیەک ئەندامی پارتی ژیانەوەی کورد ( پژاک)  کە نزیکە لە پارتی کرێکارانی کوردستان( پەکەکە) لەڕێگەی فڕۆکەیەکی بێ فڕۆکەوانەوە هێرشێکی ئاسمانی بۆ سەر ناوچەی گەشتیاری (کونەماسى )لە پارێزگای سلێمانی ئەنجامدا و لە ئاکامدا شەش هاووڵاتی سیڤیل کە لە شوێنی ڕووداوەکە بوون بە سەختی برینداربوون.

 

 لە 15ی حوزەیرانی ڕابردووەوە سوپای تورکیا بەمەبەستی بەئامانجگرتنى گەریلاکانی پارتی کرێکارانی کوردستان( پەکەکە) لە ناوچەکانی قەندیل و دەوروبەری لەهەرێمی کوردستان دوو ئۆپڕاسیونی سەربازی بەناوەکانی ( چڕنووکی داڵ و چنگی پڵنگ)ى ڕاگەیاند.